ЁЯУЦ рдж рдбेрд╡िрд▓ рдПрдЯ рд╣िрдЬ рдПрд▓्рдмो: рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдорд░्рдбॉ рдПрдг्рдб рдж рдлाрд▓ рдСрдл рд╕рджрд░्рди рдбाрдЗрдирд╕्рдЯी - рд╡ैрд▓ेрд░ी рдмाрдЙрд░рд▓ीрди (Hindi Book Summary - рдХिрддाрдм рдХा рд╕ाрд░ांрд╢)

рд╡ैрд▓ेрд░ी рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдХी рдкुрд╕्рддрдХ 'рдж рдбेрд╡िрд▓ рдПрдЯ рд╣िрдЬ рдПрд▓्рдмो' рдорд╣рдЬ рдПрдХ рд╕рдЪ्рдЪी рдЕрдкрд░ाрдз рдХрдеा рдирд╣ीं рд╣ै; рдпрд╣ рджрдХ्рд╖िрдгी рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХी рдкीрдв़िрдпों рдХा рдЧрд╣рди рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рд╣ै। рдпрд╣ рдЗрд╕ рдмाрдд рдХी рдкрдб़рддाрд▓ рдХрд░рддी рд╣ै рдХि рдХैрд╕े рдПрдХ рдкрд░िрд╡ाрд░, рдЬिрд╕рдиे рдХрднी рджрдХ्рд╖िрдг рдХैрд░ोрд▓िрдиा рдХे рдиिрдЪрд▓े рдЗрд▓ाрдХों рдоें рди्рдпाрдп рдХी рдкрд░िрднाрд╖ा рддрдп рдХी рдеी, рдн्рд░рд╖्рдЯाрдЪाрд░, рдд्рд░ाрд╕рджी рдФрд░ рдиैрддिрдХ рдкрддрди рдХा рдкрд░्рдпाрдп рдмрди рдЧрдпा।

рдЕрдз्рдпाрдпрд╡ाрд░ рдпрд╣ рд╡िрд╕्рддृрдд рд╕ाрд░ांрд╢ рдкुрд╕्рддрдХ рдХी рдЧрд╣рд░ाрдИ рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै - рдРрддिрд╣ाрд╕िрдХ рдЬрдб़ें, рдордиोрд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рд╡िрдШрдЯрди, рд╕рдоुрджाрдп рдХा рд╣िрд╕ाрдм-рдХिрддाрдм, рдФрд░ рд╡рд╣ рдоाрд░्рдоिрдХ рдк्рд░рд╢्рди рдЬो рд╣рд░ рдкृрд╖्рда рдкрд░ рдоंрдбрд░ाрддा рд░рд╣рддा рд╣ै: рдХाрдиूрди рдкрд░ рдиिрд░्рдоिрдд рдПрдХ рд░ाрдЬрд╡ंрд╢ рдЕрдкрдиे рд╣ी рд╡िрдиाрд╢ рдХा рдиिрд░्рдоाрддा рдХैрд╕े рдмрди рдЬाрддा рд╣ै?

рдЕрдз्рдпाрдп 1 - рдиिрдЪрд▓े рдЗрд▓ाрдХों рдоें рдПрдХ рд░ाрдЬ्рдп

рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдкाрдардХों рдХो рд╣ैрдо्рдкрдЯрди рдХाрдЙंрдЯी рдХे рдХेंрдж्рд░ рдоें рд▓े рдЬाрдХрд░ рдЕрдкрдиी рдмाрдд рд╢ुрд░ू рдХрд░рддे рд╣ैं, рдПрдХ рдРрд╕ी рдЬрдЧрд╣ рдЬрд╣ाँ рдорд░्рдбॉ рдиाрдо рдХा рди рдХेрд╡рд▓ рд╕рдо्рдоाрди рдХिрдпा рдЬाрддा рдеा, рдмрд▓्рдХि рдпрд╣ рдПрдХ рдЖрдзाрд░рд╢िрд▓ा рднी рдеा। рд▓рдЧрднрдЧ рдПрдХ рд╕рджी рддрдХ, рдорд░्рдбॉ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХी рддीрди рдкीрдв़िрдпों рдХे рдкुрд░ुрд╖ों рдиे рд╕ॉрд▓िрд╕िрдЯрд░ (рдЕрднिрдпोрдЬрдХ) рдХे рд░ूрдк рдоें рдХाрд░्рдп рдХिрдпा, рдФрд░ рджрдХ्рд╖िрдгी рдЖрдХрд░्рд╖рдг рд╕े рдУрддрдк्рд░ोрдд рдЕрдкрдиी рджृрдв़ рдкрдХрдб़ рдХे рд╕ाрде рдХाрдиूрдиी рдФрд░ рд░ाрдЬрдиीрддिрдХ рдкрд░िрджृрд╢्рдп рдХो рдЖрдХाрд░ рджिрдпा।

рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рд╡िрд╖рдпों рдкрд░ рдк्рд░рдХाрд╢ рдбाрд▓рддा рд╣ै:

  • рд╡ंрд╢ рдХी рдЙрдд्рдкрдд्рддि - рдХैрд╕े рд░ैंрдбोрд▓्рдл рдорд░्рдбॉ рд╕ीрдиिрдпрд░ рдиे 1900 рдХे рджрд╢рдХ рдХी рд╢ुрд░ुрдЖрдд рдоें рдПрдХ рдХाрдиूрдиी рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХा рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрдпा
  • рд╡рдХीрд▓ рдХे рдХाрд░्рдпाрд▓рдп рдХी рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рд╢рдХ्рддि - рдПрдХ рдРрд╕ी рднूрдоिрдХा рдЬिрд╕рдоें рдХाрдиूрди рдк्рд░рд╡рд░्рддрди, рд░ाрдЬрдиीрддि рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рдк्рд░рднाрд╡ рдХा рдоिрд╢्рд░рдг рдеा।
  • рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХी рджोрд╣рд░ी рдкрд╣рдЪाрди - рдХुрдЫ рд▓ोрдЧों рдХे рд▓िрдП рдкрд░ोрдкрдХाрд░ी рд░рдХ्рд╖рдХ, рддो рджूрд╕рд░ों рдХे рд▓िрдП рдЦौрдлрдиाрдХ рд╢ाрд╕рдХ

рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдиे рдорд░рдбॉ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХो рдПрдХ рдРрд╕े рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рд░ूрдк рдоें рдЪिрдд्рд░िрдд рдХिрдпा рд╣ै рдЬिрд╕рдХी рд╕рдд्рддा рдХ्рд╖ेрдд्рд░ рдоें рдЗрддрдиी рдЧрд╣рд░ाрдИ рд╕े рд╕рдоाрдИ рд╣ुрдИ рдеी рдХि рдЙрди рдкрд░ рд╕рд╡ाрд▓ рдЙрдаाрдиा рд▓рдЧрднрдЧ рдЕрдкрд╡िрдд्рд░ рдоाрдиा рдЬाрддा рдеा। рдпрд╣ी рд╡рд╣ рднूрдоि рд╣ै рдЬрд╣ाँ рд╕े рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдорд░рдбॉ рдЙрднрд░ा - рдПрдХ рдРрд╕ी рджुрдиिрдпा рдЬрд╣ाँ рд╕рдд्рддा рд╡िрд░ाрд╕рдд рдоें рдоिрд▓рддी рдеी, рдХрдоाрдИ рдирд╣ीं рдЬाрддी рдеी।

рдЕрдз्рдпाрдп 2 - рдПрд▓ेрдХ्рд╕: рднाрд╡ी рдЙрдд्рддрд░ाрдзिрдХाрд░ी

рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдорд░्рдбॉ рдХो рдЦрд▓рдиाрдпрдХ рдХे рд░ूрдк рдоें рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рдЕрдкрдиे рдкрд░िрд╡ेрд╢ рдХी рдЙрдкрдЬ рдХे рд░ूрдк рдоें рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХिрдпा рдЧрдпा рд╣ै। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдЙрди्рд╣ें рдХрд░िрд╢्рдоाрдИ, рдоिрд▓рдирд╕ाрд░ рдФрд░ рд╕ाрдоाрдЬिрдХ рд░ूрдк рд╕े рдХुрд╢рд▓ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХे рд░ूрдк рдоें рджिрдЦाрддे рд╣ैं - рдПрдХ рдРрд╕ा рд╡्рдпрдХ्рддि рдЬो рдХिрд╕ी рднी рдХрдорд░े рдоें рдЖрд╕ाрдиी рд╕े рдк्рд░рд╡ेрд╢ рдХрд░ рд╕рдХрддा рд╣ै рдФрд░ рд╕рдмрдХा рдз्рдпाрди рдЕрдкрдиी рдУрд░ рдЦींрдЪ рд╕рдХрддा рд╣ै।

рд▓ेрдХिрди рдЗрд╕ рдЕрдз्рдпाрдп рдоें рдЫिрдкे рдЖрдХрд░्рд╖рдг рдХे рдкीрдЫे рдпे рдмाрддें рдЙрдЬाрдЧрд░ рд╣ोрддी рд╣ैं:

  • рд╣рдХрджाрд░ी рдХा рдПрдХ рдкैрдЯрд░्рди
  • рдкрд░िрд╕्рдеिрддिрдпों рдХो рд╕ूрдХ्рд╖्рдорддा рд╕े рдЕрдкрдиे рд╣िрд╕ाрдм рд╕े рдвाрд▓рдиे рдХी рдк्рд░рд╡ृрдд्рддि
  • рдПрдХ рдРрд╕ी рдЬीрд╡рдирд╢ैрд▓ी рдЬो рдЙрдирдХी рд╡ैрдз рдЖрдп рд╕े рдХрд╣ीं рдЕрдзिрдХ рдеी
  • рдиिрд░्рднрд░рддा рдХे рдк्рд░ाрд░ंрднिрдХ рд▓рдХ्рд╖рдг - рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ, рд╡िрдд्рддीрдп рдФрд░ рдЕंрддрддः рд░ाрд╕ाрдпрдиिрдХ

рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХी рдкрд╣рдЪाрди рдорд░рдбॉ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХी рд╡िрд░ाрд╕рдд рд╕े рдЕрдЯूрдЯ рд░ूрдк рд╕े рдЬुрдб़ी рд╣ुрдИ рдеी। рдЙрд╕े рдпрд╣ рд╕िрдЦाрдпा рдЧрдпा рдеा рдХि рдкрд░िрдгाрдоों рдкрд░ рдмाрддрдЪीрдд рдХी рдЬा рд╕рдХрддी рд╣ै рдФрд░ рдкाрд░िрд╡ाрд░िрдХ рдиाрдо рдХिрд╕ी рднी рдЧрд▓рддी рдХो рдЫुрдкा рд╕рдХрддा рд╣ै। рдпрд╣ी рд╡िрд╢्рд╡ाрд╕ рдмाрдж рдоें рдЙрд╕рдХे рд╕рдмрд╕े рд╡िрдиाрд╢рдХाрд░ी рдлैрд╕рд▓ों рдХा рдХाрд░рдг рдмрдиा।

рдЕрдз्рдпाрдп 3 - рдиाрд╡ рджुрд░्рдШрдЯрдиा: рд░ाрдЬрд╡ंрд╢ рдХे рдХрд╡рдЪ рдоें рджрд░ाрд░ें

2019 рдоें рдоैрд▓ोрд░ी рдмीрдЪ рдХी рдоृрдд्рдпु рдорд░्рдбॉ рдоिрдердХ рдХे рд▓िрдП рдкрд╣рд▓ी рдмрдб़ी рд╕ाрд░्рд╡рдЬрдиिрдХ рдЪुрдиौрддी рдмрди рдЧрдИ। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдиे рд╕िрдиेрдоाрдИ рд╡िрд╡рд░рдг рдХे рд╕ाрде рдЙрд╕ рд░ाрдд рдХा рдкुрдирд░्рдиिрд░्рдоाрдг рдХिрдпा рд╣ै:

  • рдиाрдмाрд▓िрдЧों рдж्рд╡ाрд░ा рд╢рд░ाрдм рдкीрдиा
  • рдкॉрд▓ рдорд░्рдбॉ рдХा рдирд╢ा рдФрд░ рдЕрдиिрдпрдоिрдд рд╡्рдпрд╡рд╣ाрд░
  • рдХिрд╢ोрд░ों рдХे рдмीрдЪ рд╣ोрдиे рд╡ाрд▓ी рдмрд╣рд╕ें
  • рдЖрд░्рдЪрд░ рдХ्рд░ीрдХ рдм्рд░िрдЬ рдкрд░ рд╣ुрдИ рдШाрддрдХ рджुрд░्рдШрдЯрдиा

рдЗрд╕рдХे рдмाрдж рдХे рдкрд░िрдгाрдо рдФрд░ рднी рдЕрдзिрдХ рдЦुрд▓ाрд╕ा рдХрд░рддे рд╣ैं। рдорд░्рдбॉ рдХा рдк्рд░рднाрд╡ рддुрд░ंрдд рд╕рдХ्рд░िрдп рд╣ो рдЬाрддा рд╣ै:

  • рдкॉрд▓ рдкрд░ рд╕े рджोрд╖ рд╣рдЯाрдиे рдХे рдк्рд░рдпाрд╕
  • рдЧрд╡ाрд╣ों рдкрд░ рджрдмाрд╡
  • рдЕрд╕्рдкрддाрд▓ рдФрд░ рдкुрд▓िрд╕ рд░िрдкोрд░्рдЯों рдоें рдХрдеा рдХो рдиिрдпंрдд्рд░िрдд рдХрд░рдиे рдХे рдк्рд░рдпाрд╕

рдкрд╣рд▓ी рдмाрд░, рд╕рдоुрджाрдп рд╡िрд╢ेрд╖ाрдзिрдХाрд░ рдХी рд╡्рдпрд╡рд╕्рдеा рдХो рд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рд░ूрдк рдоें рдХाрдо рдХрд░рддे рд╣ुрдП рджेрдЦрддा рд╣ै - рдФрд░ рдХрдИ рд▓ोрдЧ рдЗрд╕ рдкрд░ рдЦुрд▓рдХрд░ рд╕рд╡ाрд▓ рдЙрдаाрдиे рд▓рдЧрддे рд╣ैं। рд╡ंрд╢рд╡ाрдж рдХी рд╕ुрд░рдХ्рд╖ा рдХрд╡рдЪ рдоें рдкрд╣рд▓ी рд╕्рдкрд╖्рдЯ рджрд░ाрд░ें рджिрдЦाрдИ рджेрдиे рд▓рдЧрддी рд╣ैं।

рдЕрдз्рдпाрдп 4 - рдоैрдЧी рдФрд░ рдкॉрд▓: рд╕ुрд░्рдЦिрдпों рдХे рдкीрдЫे рдХी рдЬिंрджрдЧी

рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рдЙрди рджो рд▓ोрдЧों рдХे рдоाрдирд╡ीрдп рдкрд╣рд▓ुрдУं рдХो рдЙрдЬाрдЧрд░ рдХрд░рддा рд╣ै рдЬिрдирдХी рдоृрдд्рдпु рдмाрдж рдоें рд╡ैрд╢्рд╡िрдХ рд╕рдоाрдЪाрд░ों рдоें рдЫाрдИ рд░рд╣ी। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рд╡्рдпंрдЧ्рдпрдЪिрдд्рд░рдг рд╕े рдмрдЪрддे рд╣ुрдП рд╕ूрдХ्рд╖्рдо рдЪिрдд्рд░рдг рдк्рд░рд╕्рддुрдд рдХрд░рддे рд╣ैं:

рдоैрдЧी рдорд░рдбॉ

  • рд╡рд╣ рдоिрд▓рдирд╕ाрд░, рд╕्рдиेрд╣рд╢ीрд▓ рдФрд░ рдЕрдкрдиे рджोрд╕्рддों рд╕े рдЧрд╣рд░ाрдИ рд╕े рдЬुрдб़ी рд╣ुрдИ рд╣ै।
  • рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХे рд╡िрдд्рддीрдп рд╡्рдпрд╡рд╣ाрд░ рдХो рд▓ेрдХрд░ рдмрдв़рддी рдмेрдЪैрдиी
  • рдЕрдкрдиे рдкрддि рдХे рдк्рд░рддि рд╡рдлाрджाрд░ी рдФрд░ рдЕрдкрдиे рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХे рднрд╡िрд╖्рдп рдХी рдЪिंрддा рдХे рдмीрдЪ рдлंрд╕ी рд╣ुрдИ।

рдкॉрд▓ рдорд░рдбॉ

  • рдЖрдХрд░्рд╖рдХ рд▓ेрдХिрди рдкрд░ेрд╢ाрди
  • рд╢рд░ाрдм рдХी рд▓рдд рд╕े рдЬूрдЭ рд░рд╣े рд╣ैं
  • рдЕрдкрдиे рд╡ंрд╢ рдХी рдЕрдкेрдХ्рд╖ाрдУं рдФрд░ рдЕрдкрдиे рдХाрд░्рдпों рдХे рдкрд░िрдгाрдоों рдХे рдмीрдЪ рдлंрд╕ा рд╣ुрдЖ

рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рдПрдХ рдРрд╕े рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХी рдХрд╣ाрдиी рдмрдпां рдХрд░рддा рд╣ै рдЬो рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ, рдЖрд░्рдеिрдХ рдФрд░ рдордиोрд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рд░ूрдк рд╕े рддрдиाрд╡рдЧ्рд░рд╕्рдд рд╣ै। рдорд░рдбॉ рдкрд░िрд╡ाрд░ рдХा рдШрд░, рдЬो рдХрднी рд╕्рдеिрд░рддा рдХा рдк्рд░рддीрдХ рдеा, рдЕрдм рддрдиाрд╡рдЧ्рд░рд╕्рдд рд╡ाрддाрд╡рд░рдг рдоें рдмрджрд▓ рдЧрдпा рдеा।

рдЕрдз्рдпाрдп 5 - рдоोрд╕ेрд▓े рдоें рд╣ुрдП рд╣рдд्рдпाрдХांрдб

7 рдЬूрди, 2021 рдХो рдоैрдЧी рдФрд░ рдкॉрд▓ рдХी рд╣рдд्рдпाрдПँ рдЗрд╕ рдкुрд╕्рддрдХ рдХी рдХेंрдж्рд░ीрдп рдд्рд░ाрд╕рджी рдмрди рдЬाрддी рд╣ैं। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдЗрд╕ рд╡िрд╖рдп рдХो рд╕ंрдпрдо рд╕े рд╕ंрднाрд▓рддी рд╣ैं, рдЙрдирдХा рдз्рдпाрди рднрдпाрд╡рд╣ рджृрд╢्рдпों рдкрд░ рдирд╣ीं рдмрд▓्рдХि рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ рдФрд░ рдЬांрдЪ рд╕ंрдмंрдзी рдЭрдЯрдХों рдкрд░ рдХेंрдж्рд░िрдд рд╣ै।

рдк्рд░рдоुрдЦ рддрдд्рд╡ों рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं:

  • рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХी 911 рдХॉрд▓ - рдШрдмрд░ाрд╣рдЯ рднрд░ी рд▓ेрдХिрди рдЕрдЬीрдм рддрд░рд╣ рд╕े рджिрдЦाрд╡рдЯी
  • рдЙрдирдХी рдмрджрд▓рддी рд╕рдордпрд░ेрдЦा рдФрд░ рдЕрд╕ंрдЧрдд рдмрдпाрди
  • рд╕рдоुрджाрдп рдХी рд╕्рддрдм्рдз рдк्рд░рддिрдХ्рд░िрдпा
  • рдЙрдж्рджेрд╢्рдпों, рд╢рдд्рд░ुрдУं рдФрд░ рд░рд╣рд╕्рдпों рдХे рдмाрд░े рдоें рддрдд्рдХाрд▓ рдЕрдЯрдХрд▓ें рд▓рдЧрдиे рд▓рдЧीं।

рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рдЖрдиे рд╡ाрд▓े рджिрдиों рдХे рдЙрд╕ рдЕрд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рдоाрд╣ौрд▓ рдХो рджрд░्рд╢ाрддा рд╣ै - рд╢ोрдХ рдФрд░ рд╕ंрджेрд╣ рдХा рдоिрд╢्рд░рдг, рд╕рд╣ाрдиुрднूрддि рдФрд░ рд╢ंрдХा рдХा рдоिрд╢्рд░рдг। рдХрднी рдЕрдЫूрдд рд░рд╣ा рдорд░рдбॉ рд░ाрдЬрд╡ंрд╢ рдЕрдм рдЬांрдЪ рдХे рджाрдпрд░े рдоें рдЖ рдЧрдпा рдеा।

рдЕрдз्рдпाрдп 6 - рд╡िрдд्рддीрдп рддाрд╢ рдХे рдкрдд्рддों рдХा рдорд╣рд▓

рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рдкुрд╕्рддрдХ рдХे рд╕рдмрд╕े рдЕрдзिрдХ рдЦुрд▓ाрд╕ा рдХрд░рдиे рд╡ाрд▓े рдЕрдз्рдпाрдпों рдоें рд╕े рдПрдХ рд╣ै। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдиे рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдж्рд╡ाрд░ा рд░рдЪे рдЧрдП рджрд╢рдХों рд▓ंрдмे рд╡िрдд्рддीрдп рдзोрдЦाрдзрдб़ी рдХा рд╡िрд╕्рддृрдд рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХिрдпा рд╣ै:

  • рдЪोрд░ी рдХिрдП рдЧрдП рдЧ्рд░ाрд╣рдХ рд╕рдордЭौрддे
  • рдлрд░्рдЬी рдЦाрддे
  • рдЬाрд▓ी рд╣рд╕्рддाрдХ्рд╖рд░
  • рдХрдордЬोрд░ рдкीрдб़िрддों рдХा рд╢ोрд╖рдг
  • рдЭूрда рдХा рдПрдХ рдЬाрд▓ рдЬो рдЙрд╕рдХी рдк्рд░рддिрд╖्рдаा рдФрд░ рд╕ंрдкрд░्рдХों рдж्рд╡ाрд░ा рдХाрдпрдо рд░рдЦा рдЧрдпा рдеा

рдЗрд╕рдХा рдкैрдоाрдиा рдЪौंрдХाрдиे рд╡ाрд▓ा рд╣ै। рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рд╕िрд░्рдл рдкैрд╕ों рдХा рдХुрдк्рд░рдмंрдзрди рд╣ी рдирд╣ीं рдХрд░ рд░рд╣ा рдеा, рдмрд▓्рдХि рд╡рд╣ рдПрдХ рдРрд╕ी рд▓ॉ рдлрд░्рдо рдХे рднीрддрд░ рдПрдХ рдиिрдЬी рдкोंрдЬी рд╕्рдХीрдо рдЪрд▓ा рд░рд╣ा рдеा рдЬिрд╕рдиे рдЙрд╕ рдкрд░ рдкूрд░ा рднрд░ोрд╕ा рдХिрдпा рдеा।

рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХी рдУрдкिрдУрдЗрдб рдХी рд▓рдд рдХा рднी рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХрд░рддे рд╣ैं, рдЗрд╕े рдмрд╣ाрдиे рдХे рд░ूрдк рдоें рдирд╣ीं рдмрд▓्рдХि рдПрдХ рд╕рдоाрдиांрддрд░ рдкрддрди рдХे рд░ूрдк рдоें рджेрдЦрддे рд╣ैं - рдПрдХ рд╢ाрд░ीрд░िрдХ рдиिрд░्рднрд░рддा рдЬो рд╣ेрд░рдлेрд░ рдФрд░ рдиिрдпंрдд्рд░рдг рдХी рдЙрд╕рдХी рдордиोрд╡ैрдЬ्рдЮाрдиिрдХ рд▓рдд рдХो рджрд░्рд╢ाрддी рд╣ै।

рдЕрдз्рдпाрдп 7 - рд╕рдб़рдХ рдХिрдиाрд░े рд╣ुрдИ рд╡िрдЪिрдд्рд░ рдЧोрд▓ीрдмाрд░ी

рд╕िрддंрдмрд░ 2021 рдоें, рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдж्рд╡ाрд░ा "рд╕рд╣рдпोрдЧी рдЖрдд्рдорд╣рдд्рдпा" рдХा рдк्рд░рдпाрд╕ рд░ाрд╖्рдЯ्рд░ीрдп рд╕्рддрд░ рдкрд░ рдПрдХ рддрдоाрд╢ा рдмрди рдЧрдпा। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдиे рдЗрд╕ рдШрдЯрдиा рдХा рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХिрдпा рд╣ै:

  • рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХा рджाрд╡ा рд╣ै рдХि рдЙрд╕े рдПрдХ рдЕрдЬрдирдмी рдиे рдЧोрд▓ी рдоाрд░ी рдеी।
  • рдЬांрдЪрдХрд░्рддाрдУं рдиे рдЦुрд▓ाрд╕ा рдХिрдпा рдХि рдпрд╣ рд╕рдм рдиाрдЯрдХ рдеा।
  • рдордХрд╕рдж рдеा: рдЕрдкрдиे рдЬीрд╡िрдд рдмेрдЯे рдмрд╕्рдЯрд░ рдХे рд▓िрдП 10 рдоिрд▓िрдпрди рдбॉрд▓рд░ рдХा рдмीрдоा рднुрдЧрддाрди рд╣ाрд╕िрд▓ рдХрд░рдиा।

рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХी рд╣рддाрд╢ा рдХो рдЙрдЬाрдЧрд░ рдХрд░рддा рд╣ै। рдЙрд╕рдХा рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдврд╣ рд░рд╣ा рдеा - рдЖрд░्рдеिрдХ рд░ूрдк рд╕े, рдХाрдиूрдиी рд░ूрдк рд╕े, рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ рд░ूрдк рд╕े - рдФрд░ рдЙрд╕рдиे рдПрдХ рдРрд╕ी рдпोрдЬрдиा рдХा рд╕рд╣ाрд░ा рд▓िрдпा рдЬो рдЗрддрдиी рдЕрддाрд░्рдХिрдХ рдеी рдХि рд╡рд╣ рдЕрд╡ाрд╕्рддрд╡िрдХ рд╕ी рд▓рдЧрддी рдеी।

рдЕрдз्рдпाрдп 8 - рдоुрдХрджрдоा: рдПрдХ рд░ाрдЬрд╡ंрд╢ рдХрдЯрдШрд░े рдоें

рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдЕрдкрдиे рдЬीрд╡ंрдд рд╡िрд╡рд░рдг рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдкाрдардХों рдХो рдЕрджाрд▓рдд рдХрдХ्рд╖ рдоें рд▓े рдЬाрддे рд╣ैं। рдпрд╣ рдоुрдХрджрдоा рдПрдХ рд╕ांрд╕्рдХृрддिрдХ рдХ्рд╖рдг рдмрди рдЬाрддा рд╣ै - рд╡िрд╢ेрд╖ाрдзिрдХाрд░, рд╢рдХ्рддि рдФрд░ рдЬрд╡ाрдмрджेрд╣ी рдкрд░ рдПрдХ рдЬрдирдордд рд╕ंрдЧ्рд░рд╣।

рдоुрдЦ्рдп рдЖрдХрд░्рд╖рдгों рдоें рд╢ाрдоिрд▓ рд╣ैं:

  • рдЕрднिрдпोрдЬрди рдкрдХ्рд╖ рдж्рд╡ाрд░ा рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХे рдЕрд▓рдмी рдХो рд╕ुрдиिрдпोрдЬिрдд рддрд░ीрдХे рд╕े рдз्рд╡рд╕्рдд рдХрд░рдиा
  • рдмрдЪाрд╡ рдкрдХ्рд╖ рдж्рд╡ाрд░ा рдорд░рдбॉ рдХी рдЫрд╡ि рдХो рд╕ंрд░рдХ्рд╖िрдд рдХрд░рдиे рдХा рдк्рд░рдпाрд╕
  • рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдХी рд╕्рд╡рдпं рдХी рдЧрд╡ाрд╣ी - рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ, рдЬोрдб़-рддोрдб़ рднрд░ी рдФрд░ рдЕंрддрддः рдЖрдд्рдо-рд╣ाрдиिрдХाрд░рдХ।
  • рд╕рдоुрджाрдп рдХी рд╡िрднाрдЬिрдд рдк्рд░рддिрдХ्рд░िрдпाрдПँ

рдЕрджाрд▓рдд рдХрдХ्рд╖ рдПрдХ рдРрд╕ा рдоंрдЪ рдмрди рдЬाрддा рд╣ै рдЬрд╣ां рдПрдХ рд╕рджी рдХे рдк्рд░рднाрд╡ рдХो рдПрдХ рд╡्рдпрдХ्рддि рдХे рд╕ाрде-рд╕ाрде рдХрдЯрдШрд░े рдоें рдЦрдб़ा рдХिрдпा рдЬाрддा рд╣ै।

рдЕрдз्рдпाрдп 9 - рдлैрд╕рд▓ा: рдПрдХ рджрдХ्рд╖िрдгी рд╕ाрдо्рд░ाрдЬ्рдп рдХा рдкрддрди

рджोрд╖ी рдард╣рд░ाрдП рдЬाрдиे рдХा рдлैрд╕рд▓ा рд╕िрд░्рдл рдПрдХ рдХाрдиूрдиी рдирддीрдЬा рдирд╣ीं рд╣ै - рдпрд╣ рдорд░्рдбॉ рд░ाрдЬрд╡ंрд╢ рдХा рдк्рд░рддीрдХाрдд्рдордХ рдЕंрдд рд╣ै। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдиे рдЗрд╕рдХी рднाрд╡рдиाрдд्рдордХ рдЬрдЯिрд▓рддा рдХो рдмрдЦूрдмी рджрд░्рд╢ाрдпा рд╣ै:

  • рдкीрдб़िрддों рдХे рд▓िрдП рд░ाрд╣рдд
  • рдкुрд░ाрдиे рд╕рд╣рдпोрдЧिрдпों рдоें рд╕рджрдоा
  • рди्рдпाрдп рдХी рдПрдХ рдРрд╕ी рднाрд╡рдиा рдЬो рд▓ंрдмे рд╕рдордп рд╕े рдк्рд░рддीрдХ्рд╖िрдд рдеी
  • рдпрд╣ рднрдпाрд╡рд╣ рдЕрд╣рд╕ाрд╕ рдХि рдЗрд╕ рдк्рд░рдХ्рд░िрдпा рдоें рджो рдЬिंрджрдЧिрдпां - рдоैрдЧी рдФрд░ рдкॉрд▓ - рдЦो рдЧрдИं

рдпрд╣ рдЕрдз्рдпाрдп рдЗрд╕ рдмाрдд рдкрд░ рдк्рд░рдХाрд╢ рдбाрд▓рддा рд╣ै рдХि рдХैрд╕े рдПрдХ рдкрд░िрд╡ाрд░, рдЬिрд╕рдиे рдХрднी рди्рдпाрдп рдХी рдкрд░िрднाрд╖ा рддрдп рдХी рдеी, рдмेрд▓рдЧाрдо рд╢рдХ्рддि рдХे рдмाрд░े рдоें рдПрдХ рдЪेрддाрд╡рдиी рднрд░ी рдХрд╣ाрдиी рдмрди рдЧрдпा।

рдЕрдз्рдпाрдп 10 - рдкрд░िрдгाрдо: рдПрдХ рд╕рдоुрджाрдп рдЕрдкрдиी рдХрд╣ाрдиी рдХो рдкुрдиः рдк्рд░ाрдк्рдд рдХрд░рддा рд╣ै

рдЕंрддिрдо рдЕрдз्рдпाрдп рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рд╕े рдЖрдЧे рдХी рдкрдб़рддाрд▓ рдХрд░рддा рд╣ै। рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдиिрдо्рдирд▓िрдЦिрдд рдХा рд╡िрд╢्рд▓ेрд╖рдг рдХрд░рддे рд╣ैं:

  • рдорд░рдбॉ рдкрд░िрд╡ाрд░ рд╕े рдЬुрдб़े рдкुрд░ाрдиे рдоाрдорд▓ों рдХी рдлिрд░ рд╕े рдЧрд╣рди рдЬांрдЪ рд╢ुрд░ू рдХी рдЧрдИ рд╣ै।
  • рд╡рдХीрд▓ рдХे рдХाрд░्рдпाрд▓рдп рдоें рд╕ुрдзाрд░
  • рд╕рдоुрджाрдп рдж्рд╡ाрд░ा рдШाрд╡ों рдХो рднрд░рдиे рдХा рдк्рд░рдпाрд╕
  • рдЕрдоेрд░िрдХी рджрдХ्рд╖िрдг рдоें рд╡िрд╢ेрд╖ाрдзिрдХाрд░ рдФрд░ рдЬрд╡ाрдмрджेрд╣ी рдХे рдмाрд░े рдоें рд╡्рдпाрдкрдХ рдЪрд░्рдЪा

рдкुрд╕्рддрдХ рдХा рдЕंрдд рдХिрд╕ी рдиिрд╖्рдХрд░्рд╖ рдХे рд╕ाрде рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рд╕्рдкрд╖्рдЯрддा рдХे рд╕ाрде рд╣ोрддा рд╣ै - рдЗрд╕ рдмाрдд рдХी рдоाрди्рдпрддा рдХे рд╕ाрде рдХि рд░ाрдЬрд╡ंрд╢ рдПрдХ рдкрд▓ рдоें рдирд╣ीं, рдмрд▓्рдХि рд╡рд░्рд╖ों рдХे рдЫोрдЯे-рдЫोрдЯे рд╕рдордЭौрддों, рдЕрдирджेрдЦी рдХी рдЧрдИ рдЪेрддाрд╡рдиिрдпों рдФрд░ рдиैрддिрдХ рдкрддрди рдХे рдоाрдз्рдпрдо рд╕े рдЧिрд░рддे рд╣ैं।

рд╕рдоाрдкрди рд╡िрдЪाрд░: рд╢ैрддाрди рдЙрд╕рдХी рдХोрд╣рдиी рдкрд░

рдмाрдЙрд░рд▓ीрди рдХी рдкुрд╕्рддрдХ рдХा рд╢ीрд░्рд╖рдХ рдПрдХ рдкुрд░ाрдиी рдХрд╣ाрд╡рдд рд╕े рд▓िрдпा рдЧрдпा рд╣ै, рдЬिрд╕рдХा рдЕрд░्рде рд╣ै рдХि рдмुрд░ाрдИ рдЕрдХ्рд╕рд░ рд╣рдоाрд░े рдХंрдзे рдХे рдКрдкрд░ рд╕े рдлुрд╕рдлुрд╕ाрддी рд╣ै। рдПрд▓ेрдХ्рд╕ рдорд░्рдбॉ рдХे рдоाрдорд▓े рдоें, рд╢ैрддाрди рдХोрдИ рдмाрд╣рд░ी рд╢рдХ्рддि рдирд╣ीं рдеी - рдмрд▓्рдХि рд╡िрд╢ेрд╖ाрдзिрдХाрд░, рдЧोрдкрдиीрдпрддा рдФрд░ рдкीрдв़ी рджрд░ рдкीрдв़ी рдЪрд▓ी рдЖ рд░рд╣ी рджंрдбрдоुрдХ्рддि рд╣ी рдеी рдЬिрд╕рдиे рдЙрд╕े рдЖрдХाрд░ рджिрдпा।

рдпрд╣ рдХрд╣ाрдиी рд╣рдоें рдпाрдж рджिрд▓ाрддी рд╣ै рдХि:

  • рдЬрд╡ाрдмрджेрд╣ी рдХे рдмिрдиा рд╕рдд्рддा рдн्рд░рд╖्рдЯाрдЪाрд░ рдмрди рдЬाрддी рд╣ै।
  • рдИрдоाрдирджाрд░ी рдХे рдмिрдиा рд╡िрд░ाрд╕рдд рдмोрдЭ рдмрди рдЬाрддी рд╣ै
  • рдФрд░ рд╡िрдирдо्рд░рддा рдХे рдмिрдиा рд╡िрд╢ेрд╖ाрдзिрдХाрд░ рдд्рд░ाрд╕рджी рдмрди рдЬाрддा рд╣ै।

рдорд░्рдбॉ рдХी рдХрд╣ाрдиी рд╕िрд░्рдл рджрдХ्рд╖िрдгी рд░ाрдЬ्рдпों рдХी рдХрд╣ाрдиी рдирд╣ीं рд╣ै - рдпрд╣ рдПрдХ рд╕ाрд░्рд╡рднौрдоिрдХ рдЪेрддाрд╡рдиी рд╣ै рдХि рдЬрдм рд╕ंрд╕्рдеाрдПं рдЕрдкрдиा рдЙрдж्рджेрд╢्рдп рднूрд▓ рдЬाрддी рд╣ैं рдФрд░ рд╡्рдпрдХ्рддि рдпрд╣ рдоाрдирдиे рд▓рдЧрддे рд╣ैं рдХि рд╡े рдкрд░िрдгाрдоों рд╕े рдКрдкрд░ рд╣ैं рддो рдХ्рдпा рд╣ोрддा рд╣ै।

рдЯिрдк्рдкрдгिрдпाँ

рдЗрд╕ рдм्рд▓ॉрдЧ рд╕े рд▓ोрдХрдк्рд░िрдп рдкोрд╕्рдЯ

ЁЯУЦ рдж рд▓ाрдЗрдЯ рдЗрдЯрд░्рд╕: рд╣ाрдЙ рдж рдЕрдирд╕ीрди рд╡рд░्рд▓्рдб рдСрдл рдк्рд▓ांрдЯ рдЗрди्рдЯेрд▓िрдЬрди्рд╕ рдСрдлрд░рд╕् рдЕ рди्рдпू рдЕрди्рдбрд░्рд╕्рдЯैрди्рдбिंрдЧ рдСрдл рд▓ाрдЗрдл рдСрди рдЕрд░्рде - рдЬ़ोрдИ рд╢्рд▓ैंрдЧрд░ (Hindi Book Summary - рдХिрддाрдм рдХा рд╕ाрд░ांрд╢)

ЁЯУЦ рд╕рдо рдкीрдкрд▓ рдиीрдб рдХिрд▓िंрдЧ: рдП рдоेрдоोрдЗрд░ рдСрдл рдорд░्рдбрд░ рдЗрди рдоाрдЗ рдХрди्рдЯ्рд░ी - рдкेрдЯ्рд░ीрд╕िрдпा рдЗрд╡ेंрдЬेрд▓िрд╕्рдЯा (Hindi Book Summary - рдХिрддाрдм рдХा рд╕ाрд░ांрд╢)

ЁЯУЦ рд╡्рд╣ाрдИ рдирдеिंрдЧ рд╡рд░्рдХ्рд╕: рд╣ू рдХिрд▓्рдб рдк्рд░ोрдЧ्рд░ेрд╕ рдПंрдб рд╣ाрдЙ рдЯू рдм्рд░िंрдЧ рдЗрдЯ рдмैрдХ - рдоाрд░्рдХ рдЬे. рдбंрдХेрд▓рдоैрди (Hindi Book Summary - рдХिрддाрдм рдХा рд╕ाрд░ांрд╢)